Տվյալները առ — · Սույն վիճակագրությունում ներառված են միայն պաշտոնապես գրանցված աշխատողները ամբողջ հանրապետությունում։ Ինքնազբաղված և ոչ ֆորմալ հատվածի զբաղվածությունը հաշվառված չէ։
Ցանկանու՞մ եք ձևավորել HR թիմի համատեղ վարձատրության վերլուծական վահանակ։
Այս էջի «Անվանական» և «Իրական (ճշգրտված գնաճով)» կոճակները ցույց են տալիս, թե ինչ է նշանակում Հայաստանում աշխատավարձի փոփոխությունը՝ հաշվի առնելով կամ չառնելով գնաճը։ Ավելին կարդացեք ձևավորման կառուցակարգի, CPI-ի կուտակային արտադրյալի մեթոդաբանության և տարբեր եկամտային խմբերի ուղիղ համեմատության հարցում։
«Անվանական» արժեքի պարագայում ներկայացվում են ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի (Արմստատ) կողմից հրապարակված աշխատավարձերի վերաբերյալ տվյալներն՝ առանց հավելյալ ճշգրտումների: «Իրական (ճշգրտված գնաճով)» արժեքով բոլոր ցուցանիշները վերահաշվարկվում են՝ հիմք ընդունելով վերջին հասանելի ամսվա գները: Սա հնարավորություն է ընձեռում իրականացնելու 2018 թ․ և 2025 թ․ աշխատավարձերի ուղղակի համեմատություն՝ չեզոքացնելով գնաճի գործոնը:
Ճշգրտման գործակիցը ձևավորվում է ամսական գների փոփոխությունների հաջորդական բազմապատկման արդյունքում, այլ ոչ թե գծային գումարման: Օրինակ՝ եթե հունվարին արձանագրվել է գների 1% աճ, իսկ փետրվարին՝ ևս 1%, ապա փետրվարի վերջին ընդհանուր գնաճը կկազմի ոչ թե 2%, այլ 1,01 × 1,01 = 1,0201 (այսինքն՝ 2,01%): Երկարաժամկետ (5–7 տարի) դիտարկումների դեպքում կուտակային արտադրյալի և գծային ամփոփման միջև առկա տարբերությունն է՛լ ավելի է մեծանում, ինչն ապահովում է հաշվարկների առավելագույն ճշգրտություն:
Պաշտոնական սպառողական գների ինդեքսը (ՍԳԻ) արտացոլում է միջին սպառողական զամբյուղը, սակայն գնաճային բեռը տնտեսական տարբեր խմբերի միջև բաշխվում է անհավասարաչափ: Հայաստանի վերաբերյալ 2019–2025 թթ․ ուսումնասիրության տվյալներով՝
Միջին դասի կողմից կրվող կրկնակի բեռը պայմանավորված է ոչ պարենային ծախսերի կտրուկ աճով, մասնավորապես՝ տրանսպորտ (+133%), բնակարանային ծախսեր (+120%) և առողջապահություն (+121%): Հենց այս ոլորտներն ունեն ամենաբարձր տեսակարար կշիռը միջին եկամուտ ունեցողների բյուջեում:
Հետևաբար, «Իրական» արժեքի դեպքում ճշգրտումն իրականացվում է պաշտոնական ՍԳԻ-ի հիման վրա, այլ ոչ թե ըստ առանձին խմբերի գնաճային ցուցանիշների: Գծապատկերները մեկնաբանելիս անհրաժեշտ է հաշվի առնել ՍԳԻ-ից ցածր և բարձր եկամուտ ունեցողների շեղումները:
Tavadyan, A. (2025). Beyond Simple Inflation: Why the Middle Class Pays the Highest Price. Economics, Finance and Accounting, 2(16), 53.
Տնտեսության ֆորմալ հատվածի աշխատավարձային տվյալների աղբյուրը Արմստատն է (NACE Rev.2 դասակարգման 19 ոլորտներ): ՍԳԻ-ի վերաբերյալ տվյալները տրամադրվում են ՀՀ Կենտրոնական բանկի կողմից: Ամսական ցուցանիշների կուտակային արտադրյալը հաշվարկվում է ամենավերջին հասանելի ամսվա արժեքի նկատմամբ:
Nominal mode displays wage data exactly as published by Armstat, representing raw figures in current AMD. Real (CPI-adjusted) mode recalculates all values based on the prices of the most recent available month. This allows for a direct purchasing-power comparison between 2018 and 2025 wages by neutralizing the effect of inflation.
The deflator is constructed by multiplying monthly CPI factors sequentially, rather than using linear summation. For instance, if prices rose by 1% in January and an additional 1% in February, the total increase is not 2% but 1.01 × 1.01 = 1.0201 (2.01%). Over a 5-to-7-year horizon, this compounding effect becomes significant; using an additive approximation would systematically understate real-wage erosion during high-inflation periods.
While the official Consumer Price Index (CPI) reflects the average consumption basket, the inflationary burden is distributed unevenly across different economic groups. According to research on Armenia for 2019–2025:
The middle class bears a disproportionate burden due to surging costs in non-food categories — transport (+133%), housing (+120%), and healthcare (+121%) — which constitute the largest share of their expenditure. Consequently, the "Real" mode on these charts utilizes the official headline CPI as the deflator; group-specific deviations should be considered when interpreting the data.
Tavadyan, A. (2025). Beyond Simple Inflation: Why the Middle Class Pays the Highest Price. Economics, Finance and Accounting, 2(16), 53.
Formal-sector wage data is sourced from Armstat, covering 19 NACE Rev.2 sectors. CPI data is provided by the Central Bank of Armenia. Monthly CPI factors are chained into a cumulative deflator anchored to the most recent available month.
В режиме «Номинальные» отображаются данные о заработных платах в том виде, в котором они опубликованы Статистическим комитетом Республики Армения (Армстат) — в текущих ценах. Режим «Реальные (с учётом ИПЦ)» предполагает пересчёт всех значений к ценам последнего доступного месяца. Это обеспечивает возможность прямого сопоставления покупательной способности заработных плат 2018 и 2025 годов путём нивелирования инфляционного фактора.
Формирование дефлятора осуществляется путём последовательного перемножения ежемесячных коэффициентов ИПЦ, а не их линейного суммирования. В случае роста цен на 1% в январе и на 1% в феврале, совокупный рост составит не 2%, а 1,01 × 1,01 = 1,0201 (2,01%). На горизонте 5–7 лет эффект компаундирования становится критически важным, так как использование аддитивного метода привело бы к существенной недооценке реальных потерь в заработной плате.
Официальный сводный индекс потребительских цен (ИПЦ) отражает корзину среднего домохозяйства, однако инфляционное давление распределяется между различными доходными группами неравномерно. Результаты исследования по Армении за 2019–2025 гг. свидетельствуют о следующем:
Наибольшие потери зафиксированы среди представителей среднего класса вследствие опережающего роста цен в категориях транспорта (+133%), жилья (+120%) и здравоохранения (+121%), имеющих наибольший удельный вес в их расходах. Следует учитывать, что при построении графиков в режиме «Реальные» используется официальный сводный ИПЦ, что может приводить к определённым отклонениям от реальной инфляции для крайних доходных групп.
Tavadyan, A. (2025). Beyond Simple Inflation: Why the Middle Class Pays the Highest Price. Economics, Finance and Accounting, 2(16), 53.
Данные о заработных платах в формальном секторе предоставляются Армстатом (19 отраслей согласно NACE Rev.2). Данные по ИПЦ предоставляются Центральным банком Армении. Накопительный дефлятор рассчитывается путём цепного перемножения ежемесячных коэффициентов с привязкой к последнему отчетному месяцу.
Բեռնվում է ցուցադրությունը...